Home Afoola Mammaaksa Oromoo

Mammaaksa Oromoo

by

Mammaaksa Oromoo

1. “Tole jedhee sii laannaan na keessa baaftee?” jette niitiin waarsaadhaan.
2. Akka abbaan taa’etti mataa dibu.
3. Kan daakuu nyaattu baasanii kan daaraa nyaattu ” fuudhu jedhan.
4. ‟Wacan jibbaa, Lafa gabaatti mana naa ijaaraa?” jette jaartiin.
5. “Ani barana qalbii hin qabuum!” jedhe namichi amaatii qimmiidee.
6. ‟Ati daakuma daaki hamman nyaadhu anatu beekaa!” jedhe namichi.
7. Intala guntuta baaste durbii bira hin raffisan.
8. Gola waaqayyo itti nama hidhe lookoo (utubaa) malee ijaajju.
9. Gaafa qaanessu reeffa dhuuffisa.
10. Kan waa namaaf hin goone, “mucaakee harma guusi!” jetti.
11. Intala harma baafte sa**ii hin gaafatan.
12. ”Quufta ba’aa suphee” jette tumtuun durba deessee.
13. Anatu caalaan q**x**aamaa qarabaa afaan buuse.
14. “Itti dhiibaa dhalchuu hin taaneef, Nu lamaanuu hirribaa baane” jette niitiin Abbaa warraan.
15. Waanyoon yoo kufan waan caban nama seeti.
16. Jaarsa ijoollee wajjin nyaatu imimmaantu fuula dhiqa.
17. Nama Ayyaanni ergare Ayyaantuutu ergata.
18. Barri hin darbaa gurri hin darbu.
19. Kan abbaan ofitti fide anaa nyaatuu hin qabu.
20. Fayyaa tapha seetee Qayyaan laga ceete.
21. “Hiriyaan koo dhalte” jedhee Sangaan ittane.
22. “Dura na dhungatteef dhirsa naaf hin taatu!” jette intalli.
23. “Tokko badde!” jedhe namichi eeboo gabaa walakkaatti darbatee.
24. “Isa qabuufin dabala ” jette harreen galaanatti fincooftee.
25. “Ulfi ulfina qabdi!” jennaan gowwaan garaa dhiibe.
26. Hudduu guddinni dhuufuu hin dhorku.
27. “Kan koo firri gaara ” jette sa**iin.
28. Okkoteen waaqa hin beekne eelee bishaan kadhatti.
29. Namni bara dhufu maraatu barana soqolata.
30. Warra gadhee aara manaatu ajaa’a.
31. “Ijji waan arge kadhataa, okkoteekoo naa dhoksaa!” jette jaartiin.
32. “Utuu ollaa jirruu wal hin agarru” jette ijji ijaan.
33. Baay’inni tisiisaa qodaa buqqisee hin beeku
34. Nama haguuggatee nyaatu ciisanii kajeelu.
35. “Amma tole!” jette niitiin dhirsa manaa ariitee.
36. Kan itti tole u*aanirra taa’ee geerara.
37. Namni garaa kaasaan gidirsu dukkana hin sodaatu.
38. Kan nyaatee bare haaduu qarataa fiiga.
39. Durbaaf dinnichi hudduu bilchaatti.
40. “Naan bitanis nyaadhee naaf bitanis nyaadha” jette gadheen.
41. ”Abbaan waan jedhe haa jedhuu, kan koo garaan achi haa jedhu” jette kajeeltuun.
42. Tafkiin lafarratti wal nyaatti, namaratti garuu wal baatti
43. “Gaafa kiyyaa ni boossaa; Gaafa keetii nii geerarta!” jedhe gafarsi.
44. “Du’a miti sukkuummaan jibba” jette tafkiin.
45. Doqnaaf garbuu sukkuumanii nyaatu.
46. Reeffa ofii sagal gala galchu.
47. Bareedina gurraachaatiif dubbii gamnaa nama bira ga’etu hubata.
48. Akkam yoo barri tolee barri bades; Nyaaraaf moortuun hin guddattu.
49. Kan citaa kabaa tokko namaa hin laanne mana bal’isii nama gorsiti.
50. Qaawwaa cuqqaalaniif bubbee hin ittisan.
51. Garaa guddatteef harreen lakkuu hin dhaltu.
52. Osoo akka meeshaa guddinaatiif silaa biyyi kan dhaddeeti.
53. ‟Kan dhiqantu nama dhiqa.” jette waciitiin.
54. Ariifataan waraabessaa gaanfa ciniina.
55. Aariin garaacha gubaa; Garaachi fuula guba.
56. “Siifuu” jennaan “siiquu” jette.
57. Hin bari’u seetee U**an manatti agde
58. Boolla jaartii jalloo jallisanii qotu.
59. “Naqii gurbaatu dide, Kennaa warratu dide, Aseennaa natu dide; Wal qixxee wal dhabnee Heeruma malee hafne” jette haftuun.
60. Nagaaf naggaadee bulchuu, waaqaaf keessa ofiitu jaallata.
61. Akka afaanii harki kofoo hin muru.
62. Kaleessa heerumtee, “ yaa durba ammaa!” jetti.
63. Baay’inni tisiisaa qodaa buqqisee hin beeku
64. Hudduuttii hin qabdu, haguuggattee agdi.
65. ”Argadhe jettee gad hin qotin” jette sanyoon.
66. ”Ati hin teenye Sitti hin hafne, anaan homtuu natti hin baane” jette sanyoon

Kan Walitti Qabe: Alex Taye

You may also like

Leave a Comment

%d bloggers like this: