Home Health Moora Ijaa (Cataract)

Moora Ijaa (Cataract)

by Kedir Abdulatif

MOORA IJAA- (Cataract)

Moorri Ijaa hurraayuu leensii Ijaa kan uumamaan qulqulluu ta’e yoo ta’u, innis akkuma jalqabeen ta’uu baatus dhawaata dhawaataan argaa ijaa haguugaa deemuu danda’a. Haalli argaa ija moora qabduu akka nama daawwitii hurriin haguugamee kessaan waa ilaaluu san jechudha. Nama moora Ijaa qabuuf ifa gahaa malee waa duubbisuun, dukkanaan konkolaataa oofuun akkasumas lafa dukkanaa keessa waa guuttatanii ilaaluun ulfaataa itti ta’uu danda’a. Dandeettiin arguu Ija moora qabdu haaluma guddinnafi bal’inna moora saniitiin dadhaba kan deemtudha.

Maaltu Moora Ijaatiif nu saaxiluu danda’a?

  • * Umriin dabalaa deemuu
    * Dhukkuba Sukkaaraa qabaachuu
    * Ifa aduutiif baay’ifnee of saaxiluu
    * Tamboo/sigaraa aarsuu
    * Furdinna gar malee guddaa ta’e qabaachu
    * Dhibbaa dhiigaa qabachuu
    * Kana dura dhukkubni ykn miidhaan ija keenya irra gahe jiraachuu
    * Opireeshiinii amma dura ijaaf godhame qabaachuu
    * Qorichoota corticosteroid’ jedhaman yeroo dheeraaf fudhachuun
    * Alkoolii baay’isanii dhuguun wontoota moora Ijaatiif nama saaxiluu danda’an jedhamanii shakkaman keessaa isaan ijoo ta’aniidha.
    * Moorri Ijaa yeroo dhalannu irra kaasee jiru (Congenital cataract)ykn umrii ijoollumatti mul’atu sababa gadaamessa keessatti infeekshiniif saaxilamuufi sababa biroo irra ta’uu danda’a.

Mallatoon isaa maal ta’uu danda’a?

* Moorri Ijaa Suuta suutaan baldhaata ykn guddataa kan dhufu yoo ta’u jalqabaa irratti mallatoo nutti hin mul’isu. Haa ta’uu erga baldhataa ykn guddataa dhufe booda:

  • – Nutti didimisuu, dukkanaayuufi waa sirritti guutattu dadhabuu ijaa.
  • – Ifni xiqqamaan haala malee waan balaqeessa’e ta’ee nutti mul’achuu.
  • – Yeroo dukkanaa waa ilaaluu dadhabuu
  • – Dubbisuu fi wontoota ilaalaa hojjatan dalaguuf ifni guddaan nu barbaachisuu
  • – Halluun wontoota namatti daalachayee muldhachuu
  • – Qaama ifaa tokko yoo ilaalu akka waan jidduun isaa duwwaa ykn boola ta’ee woyitti namatti mul’achuu.
  • – Yeroo tokko tokko ija moora qabdu irratti wonti tokko akka wan lamaatti namatti mul’achuu.
  • – Yeroo hedduu Moorri Ijaa Ija lachuu kan miidhu yoo ta’u yeroo tokko tokko Ija tokko qofa miidhuu ykn Ija takka ija kaan caalaa miidhuu danda’a.

Maal haa goonu?

* Mana yaalaa deemnee qorannoo sassalphaa dandeeti ilaalu ijaa fi meesha ija qorataniin nuuf godhamu dalagsiifachuu.
* Akkataa qorannoo kanaanifi sadarkaa Moorri irra jiru irratti hunda’uun yeroodhaf Dawwitii Ijaa nuuf ajajamuu danda’a. Haa ta’u malee yaalli bu’a qabeessa ta’e kan opireesiniin leensii hurraye san baasanii leensii nam-tolche bakka buusan san dha. Opireshiinin Moora ijaatiif godhamu kun ka mana yaala nama cibsuulle miti, rakkinni biraa yoo hin jiraanne guyyama opireeshinichi hojjatame san gara manatti galuun ni danda’ama. Garuun madaan keessaa sun fayyuuf hanga torbaan saddeti turuu danda’a. Opireeshiinii kana booda qaroon ykn argaan namoota 95% ta’u ni fooyya’a.
* Yoo ijji lachuu Moora Opireeshiinii barbaadu qabaatte erga kan jalqabatif dalagamee fayye booda inni lammataas dalagamuu danda’a.
* Moora ijaa qabaachuun keenya beekamee hanga Opireeshiniin kun nuuf hojjatamuuf:
• Halkaniin/yeroo dukkanaa konkolaataa oofuu dhabuu.
• Yeroo dubbifnu ifaa dabalannee dubbisuu.
• Yoo ifa aduutitti ykn ifa biratitti baanu dawwitii Ijaa kaawwachu.

Fayyaa ta’aa, fayyaa dahaa!
Horaa, bulaa, deebanaa!

©Dr. Nuredin Luke

You may also like

Leave a Comment

%d bloggers like this: